Oranje worstelt met afstandsschoten voor Zweden

Het Nederlands elftal heeft in 2026 nog geen doelpunt gescoord vanaf buiten het zestienmetergebied, een schril contrast met de 20% die in 2010, tijdens het WK-jaar, werd genoteerd. Wesley Sneijder, meester in het schieten van afstandsschoten, toonde zich bezorgd tijdens een trainingssessie in Kansas City. "Je hebt die doelpunten nodig om ver te komen in een toernooi," zei hij. In de huidige selectie van Oranje is Cody Gakpo nog steeds de belangrijkste dreiging van afstand, aangezien hij de meeste van de vijf doelpunten die het team de afgelopen twee jaar vanaf afstand scoorde, op zijn naam heeft staan. De 62 doelpunten die Oranje in deze periode maakte, omvatten slechts vijf van buiten het strafschopgebied, een percentage van 8%. Gakpo’s treffer tegen Japan in juni kwam het dichtst in de buurt van de kracht van eerdere Oranje-legendes. De daling past in een bredere tactische verschuiving in het moderne voetbal, waarbij trainers steeds vaker positioneel spel en statistische optimalisatie boven speculatieve schoten stellen. "Blijf combineren, jongens, zelfs tot aan de achterlijn," is het moderne mantra. "Een doelpunt maak je niet van veraf – het gebeurt dichtbij." Sneijder, die met precisiepasses rond het zestienmetergebied domineerde, betreurde het ontbreken van spelers met zijn vaardigheden in de huidige selectie. "Wie in dit team scoort er nog vanaf twintig meter?" vroeg hij. Zijn opmerkingen waren tijdens een bezoek aan Kansas City, waar hij een Oranje-training bijwoonde. Brian Brobbey heeft onder begeleiding van Ruud van Nistelrooij een verbetering laten zien, waarbij hij een meer gebalanceerde schiettechniek heeft aangenomen. Van Nistelrooij heeft gewerkt aan het verfijnen van de aanpak van de aanvallers, met nadruk op kleinere stappen en een betere balans voor het schot. Brobbey’s bereidheid om zich aan te passen, weerspiegelt de leermindset binnen ‘de klas van Ruud’.

Summerville scoort voor Oranje tegen Japan

Tactisch gezien heeft Oranje’s afhankelijkheid van spelers die veel balbezit hebben, geleid tot een gebrek aan beweging zonder de bal. Spelers komen vaak samen bij de bal in plaats van ruimtes te creëren. Voormalig Oranje-bondscoach Ronald Koeman wees op dit probleem tijdens de recente WK-kwalificatiewedstrijden. "Het gaat om de kunst van het wegblijven," zei hij. "Loop niet altijd achter de bal aan – positioneer je hoger en laat de bal naar je toe komen." Ryan Gravenberch, die af en toe vanaf afstand scoort voor Liverpool, heeft deze vorm nog niet kunnen herhalen voor Oranje. Zijn schot tegen Japan in juni vloog over, terwijl Tijjani Reijnders, Oranje’s meest frequente langeafstandsschutter, nog geen doelpunt van buiten het strafschopgebied heeft gemaakt in zijn interlandcarrière. Reijnders’ vader, Martin, moedigde schieten aan tijdens zijn jeugd bij AZ door hem te betalen voor schoten op doel. "Schiet maar, jongen," zei hij tegen hem. "Zo val je op. Er zijn te veel grijze muizen in het voetbal."

Cody Gakpo wijst na goal naar de hemel, Oranje omarmt het lot

Vanavond’s wedstrijd tegen Zweden biedt een kans om te zien of Oranje de vreugde van de afstandsschoten weer kan terugvinden. Gakpo zal waarschijnlijk een poging wagen, hoewel tegenstanders nu bekend zijn met zijn tendensen. Japan’s verdedigende structuur beperkte zijn opties, maar linksback Micky van de Ven’s diepe runs zouden de nodige ruimte kunnen bieden op de linkerflank. Sneijder blijft hoopvol. "Je hebt die afstandsschoten nodig om ver te komen in een toernooi," zei hij. "Cruijff wist het: als je niet schiet, kun je niet scoren." Tussen 2010 en 2014 scoorde Oranje doelpunten vanaf afstand in een tempo van wel 24%, een cijfer dat nu tot het verleden behoort.